15 Mart 2011

Geçmiş olsun İbo!

Ülke iki gündür İbrahim Tatlıses'in vurulması haberiyle çalkalanıyor. Hiç beyazlamayan(!) kömür karası saçları ve bıyıklarıyla İbo'ya ölümü konduramıyor insan. Kendisinin kameralar önündeki o sıcakkanlı ve sevecen tavrının aksine, özel hayatında çevresindekilere karşı son derece hoyrat ve kaba bir insan olduğundan şüphem yok. Olayı duyunca "Ya birinin hakkını yemiş ya da birine kabadayılık yapmıştır" diye geçti aklımdan. Çevremde konuştuğum birçok kişiden de buna benzer yorumlar duydum.

Öte yandan televizyondan izlediğimiz kadarıyla, geniş bir hayran kitlesi karalar bağlamış, şimdiden yas tutuyor. Seveni çok İbo'nun... Urfa'dan otobüsler dolusu hısım İstanbul'a doğru yola çıkmış. Ülkemizin bilindik ünlüleri kara gözlükleri ile bu sefer Teşvikiye Cami yerine hastane önünde toplanmış, sevgi ve üzüntü dolu mesajlar veriyorlar. Adamda para olunca dayağı bile tatlı oluyor. Geçmişte İbo'nun hışmına uğramış dayakzede hatunlar dahi tekmili birden hastane önünde ve gözyaşları içinde:

- Sevgi dolu bir insandı...

Başbakan dört kez telefonla arıyor, yetmiyor bir de kalkıp bizzat hastaneye geliyor, doktorlara ne gerekiyorsa yapmaları talimatını veriyor. Sanki demese yapmayacaklar...

***
Ben de İbrahim Tatlıses'i severim aslında . İbo Türkiye'dir... İbo'nun hayatı ve otuz senelik kariyeri, Türkiye'nin son otuz sene içinde nereden nereye geldiğinin de kısa bir özeti gibidir.

70'li ve 80'li yıllarda Türkiye'de türkçe müzik dinlemek neredeyse ayıplanacak, utanılacak bir şey sayılırdı. Gece kulüplerinde, arkadaş toplantılarında filan türkçe müzik çalmak kimsenin aklına dahi gelmezdi. Öte yandan, bu yabancı müzik özentisinin yanısıra köklü bir de gazino geleneği vardı. Kaliteli Türk Müziği bu gazinolarda dinlenirdi. Türkü ve arabesk ise kelimenin tam anlamıyla hor görülür, aşağılanırdı. O zamanlar bu tarz müzik, şehir hayatına adapte olamamış, ezilen sınıfın müziği olarak bilinirdi. Eğitimli ve ince zevkleri olan kesim ise ecnebi müziği tercih ederdi.


Bugün Türkiye'nin geldiği nokta ortada. O zamanlar küçümsenen arabesk, tüm yan ürünleri ile birlikte gelişip serpildi ve bugün ülkenin hakim kültürü oldu. O zamanın ezilen, "dışarlıklı" denilen kesimi, bugünün yöneten kesimi oldu. Ve yine o zamanın hor görülen İbrahim Tatlıses'i de, bugünün özel jetiyle gezen büyük sanatçısı ve işadamı oldu.

Hatta ve hatta günümüz Türkiye'sinde, bu sefer eğitimli ve ince zevkli insanlar artık neredeyse dışlanır ve hor görülür oldu. Tabii burada eğitimli ve ince zevkli diye nitelediğimiz kesimin "The Shit" adlı yazımızda bahsettiğimiz Amerikalı Türkler olmadığının da altını çizelim.

Hangisi doğru, hangisi yanlış, orası sizlerin yorumuna kalmış...

***
Aslında gayet kötü bir film olmakla beraber, başrolünde Metin Akpınar'ın oynadığı "Abuzer Kadayıf" filmi İbrahim Tatlıses portresini çok güzel çizmiştir.


***
Bendenizin de İbrahim Tatlıses ile iki kere yüzyüze karşılaşmam olmuştur. Birincisinde bundan tam yirmi sene önce Çeşme Altınyunus Oteli'nde gecenin çok geç bir vaktinde otelin teras barında rastlamıştım kendisine. Neredeyse gün ağıracak, ortada kimsecikler yok. Sadece ben ve ayıptır söylemesi yanımda manitam, eğlence dönüşü sabahı bekliyoruz. Baktık altında şort, üstünde atlet, ayağında şıpıdık şıpıdık terliklerle İbrahim Tatlıses çıkageldi. Babayı uyku tutmamış anlaşılan. Biz de hemen " Vay! İbrahim Abi" şeklinde laf attık tabi. Orada sabah vakti bir müddet laflamıştık.

Bir keresinde de Mercedes'te çalıştığım yıllarda, bizim ofislerin hemen altında bulunan teşhir salonundan " Hüoooop! Heeeeey! " şeklinde bir bağrışmalar gelmişti. Normalde bizim oradan satış olmamasına karşın, boş durmasın diye teşhir salonuna güncel otomobil modellerinden koyardık. Salon dediğim de kocaman, kubbeli filan bir yer; bağırışlar hamam gibi eko yapıyor. Aşağı doğru kafamı uzattım, bir baktım ki bağıran İbrahim Tatlıses. Her zamanki teklifsiz ve aşırı özgüvenli tavrıyla, şöhretini kullanarak güvenliği atlatmış, soluğu otomobillerin yanında almış. Hüooooop! diye bağırarak ilgilenecek birini çağırıyor anlaşılan. Ben indim, kendisiyle ilgilendim. Sevgilisi Asena'ya araba bakıyormuş baba (!) Kendisini güzelce ağırladık, bilgi verdik, oradan satışımız olmadığını belirterek, nazikçe yetkili bir bayimize gönderdik. O günden sonra da o bağırışlarını hiç unutmayıp, aklımıza geldikçe güldük.

Neyse , lafı daha fazla uzatmayalım. Sözün özü, bu iyi olmadı, hem de hiç iyi olmadı İbo. İnşallah en kısa zamanda eski sağlığına kavuşursun. Senin ve beraberinde Türkiye'nin gelecek maceralarını merakla bekliyoruz...

20 Şubat 2011

Oscar'ı beklerken...

Oscar ödülleri ile ilgili ilk hayal kırıklığımı 1990 senesinde yaşamıştım. O sene, Martin Scorsese'nin doyumsuz mafya üçlemesinin ikinci filmi olan ve derhal "İlk on" listemdeki yerini alan Goodfellas yerine, hem "En iyi film" hem de "En iyi yönetmen" ödülleri, Kevin Costner'in ilk yönetmenlik denemesi olan ve ABD tarihinde Kızılderililere yapılan zulmü gözler önüne sermesi dışında kanımca başka bir artısı olmayan Kurtlarla Dans filmine verilmişti. Kevin Costner'in bu filmin ardından soyunduğu iki yönetmenlik denemesinde Waterworld ve Postacı ile ortaya koyduğu performans, sanırım o sene yapılan haksızlığın en iyi kanıtlarıdır. Zaten devamında da yönetmenlik hevesinden vazgeçti kendisi...


Benim için esas yıkıcı olan darbe ise 1998 senesinde geldi. O sene adaylar arasında " Er Ryan'ı kurtarmak" ve "Thin Red Line" gibi iki destansı yapıt varken "En iyi film" ödülü , bence hafif bir romantik komedi olmaktan öteye geçemeyen ve başrolünde bizim Doğuş'un oynadığı (!) Shakespeare in Love filmine gitti. Neyse ki o sene akademi, hakkını teslim ederek en iyi yönetmen ödülünü Steven Spielberg'e verme büyüklüğünü gösterdi.


Haydi bunu da hazmettik... Daha sonraki yıllarda yaşanan bazı tuhaflıkların üzerinde bile durmuyorum. Mesela 2004'te "En iyi erkek oyuncu" ödülünün Mystic River'daki rolü ile Sean Penn'e verilmesi ?!... Hala anlayabilmiş değilim.

Hepsi bir yana ama en son geçen sene yaşanan skandal, Oscar ile aramdaki bütün bağları kopardı. Bence hem sinema tarihinde hem de insanlık bilincinde çığır açan, baştan sona ağzım açık seyrettiğim Avatar dururken, hem "En iyi film" hem " En iyi yönetmen" ödüllerinin sıradan bir savaş filmi olan The Hurt Locker'a ( bu ismin de ne anlama geldiğini anlayabilmiş değilim, bilen varsa bana açıklasın lütfen...) verilmesini, inanın hala hazmedemiyorum ! Zaten bu filmin, en iyi film Oscar ödülünü kazanıp da en az hasılat yapan film olma rekorunu elinde bulundurması, bunun ne kadar skandal bir karar olduğunu ispatlıyor sanırım ( Bütçe : 11 Milyon Dolar , Toplam Hasılat : 12 Milyon Dolar ).

Akademi, gerçekten de bazen insanı çileden çıkarabiliyor. Bazen de, aynı sene içinde çekilmiş birden fazla iyi filmin birlikte aday olması, aralarından biri ya da birkaçı için şanssızlık olabiliyor.


Adaylığı olmasına karşın hiç ödül alamayan bazı unutulmaz filmler (aday olduğu kategori sayısı):
  • The Shawshank Redemption - 1994 (7)
  • Taxi Driver - 1976 (4)
  • Psycho - 1960 (4)
  • Empire of the Sun - 1987 (6)
  • The Color Purple - 1985 (11)
  • The Remains of the Day - 1993 (8)

Ek bir ilginç bilgi daha...Bugüne kadar Oscar ödülünü reddetme kudretini gösterebilen sadece iki kişi olmuş. Bu kişiler Patton filmindeki rolü ile bu ödüle layık görülen George.C. Scott ve Godfather filmindeki rolüyle ödülü kazanan Marlon Brando. George C. Scott'ın gerekçesi canlandırdığı General Patton karakterini gerçek hayatta asla tasvip etmemesiydi. Marlon Brando ise Yerli Amerikan halkına yapılan haksızlıklara dikkat çekmek için ödülü geri çevirmişti. Ancak kendisinin daha önce Rıhtımlar Üzerinde filmindeki rolüyle kazandığı bir Oscar ödülü daha bulunduğunu hatırlatalım.




* * *

Sinema bizim dünyamız... Bazen politik kararlar verilse de, sırf gönül almak için ödüller dağıtılsa da, kızsak da, eleştirsek de... 27 Şubat gecesi televizyon karşısına geçip her sene olduğu gibi büyük bir heyecanla Oscar ödül törenini izleyeceğiz. Her yıl geleneksel olarak o sene içinde hayata veda etmiş olan sinema insanlarının tek tek anıldığı ve bütün salonun ayakta alkışlayarak saygı duruşunda bulunduğu bölümde yine duygulanacağız...


Bu küçük heykelcikle benim de buruk bir anım vardır aslında. 1995 senesinde bir vesileyle Los Angeles şehrine gitme imkanım olmuştu. Peşinen söyleyeyim ki Hollywood Bulvarı denen yer hiç de öyle hayal ettiğimiz gibi bir yer değil. Her köşe başından ünlü bir sima filan çıkmıyor. Yıldızlarından ziyade, adım başı benden sigara isteyen cankileriyle hatırladığım, tamamen turistik, mağazalarla dolu uzunca bir cadde. Hediyelik eşya mağazaları özellikle meşhur Çin Tiyatrosu çevresinde yoğunlaşmış. İşte o yanyana dizili hediyelik eşya mağazalarında çok hoş bir hediye satılıyor. Gerçek boyutlu Oscar heykelciklerini, üzerilerinde yazılı "En iyi Baba" , "En iyi Anne", "En iyi Koca", "En iyi Sevgili" gibi türlü kategorilerle satın alabiliyorsunuz. Ne kadar güzel bir hediye fikri değil mi ?... O vakitler hayatımda bir " En iyi Sevgili " yoktu. Hoş, hiçbir zaman da olmadı gerçi... Ancak gelin görün ki, bazen insanın basireti bağlanır ya hani... o olmayan sevgiliyi düşünürken... iyi bir sinema izleyicisi ve filmleri sadece izlemeyip aynı zamanda içselleştiren gerçek bir sinema aşığı olan babacığıma bir "En iyi Baba" heykelciği almadan döndüm oralardan. O gün bugündür bu benim içimde dert olmuştur... Bir daha benim yolum düşer mi bilmem. Düşse de artık bu ödülü vereceğim sevgili babam hayatta değil maalesef. Ancak siz siz olun, eğer yolunuz Hollywood'a düşecek olursa bir tane "Best Father" bir tane de "Best Mother" heykelciği almadan dönmeyin sakın. Yanlış heykel almayın diye özellikle İngilizce isimlerini söyledim bu sefer. Aklınıza başka bir şey gelmesin...

Bu seneki adaylar hakkında hiçbir fikrim yok açıkçası, henüz hiçbirini seyretmedim. Dolayısıyla yine bir hayal kırıklığı yaşamam diye bir durum söz konusu değil. Seyredip göreceğiz artık. Ne diyelim, hak eden kazansın (!)

Şimdilik bizden bu kadar. Esen kalın...

17 Şubat 2011

Merhaba !


Tolga Bey'in blogunu bir süredir takip etmekteydim. Bu vesileyle başlayan arkadaşlığımız neticesinde, ricasını geri çevirmeyerek bundan böyle bendeniz de arada sırada göndereceğim yazılarla bu hatıra defterine katkıda bulunmaya çalışacağım. Beni bu şekilde onurlandırdığı için öncelikle kendisine buradan teşekkürlerimi sunmak isterim.


Mesleğim gereği sıkça seyahat ettiğimden, hem yurtdışındaki vaziyet ve Türkiye gündeminin oralardan görünüşü hem de Türkiye'de olduğum zamanlarda memleketimizdeki cemiyet hayatı ve intelijensiya hakkında yazacağım yazılarla, çorbaya biraz çeşni katacağımı ümit ediyorum.


Kendimden söz etmeyi fazla sevmem, bu sebeple gazetecilik mesleğiyle iştigal ettiğimi ve halen aylık bir derginin editörlüğünü yaptığımı belirtmek, başlangıçta kendimi sizlere tanıtmak için yeterli olacaktır umarım.


Seyahat demişken, neyse ki bu hafta uzunca bir aradan sonra İstanbul'a gelme fırsatı bulabildim. Bülbülü altın kafese koymuşlar, vatanım demiş. Bizimki de o hesap, bulduğum her fırsatta birkaç günlüğüne de olsa doğduğum büyüdüğüm bu şehre gelmeye gayret ediyorum. Hoş, her geldiğimde biraz daha kalabalıklaşmış, biraz daha bozulmuş buluyorum ya... Neyse, daha ilk yazımızdan " Ah! o eski günler..." diyerek okuyucuyu sıkmayalım.


Yine de, birkaç gün önce tanık olduğum bir olayı sizlerle paylaşmadan geçemeyeceğim...


Efendim! Ne zaman İstanbul'a gelsem, bizim eski fakülte tayfasından çocuklar, eksik olmasınlar beni yalnız bırakmazlar, bir akşam muhakkak buluşur, hem eski günleri yad eder hem de memleket meseleleri hakkında laflarız. Bu buluşmalar için tercih edilen mekan genelde bizimkilerden birinin müdavimi olduğu ya bir balık lokantası ya da bir meyhane olur. Lakin benim biraz tembelliğime geldiğinden, hem de bir değişiklik olsun diye bu sefer ben kendilerini kaldığım otelin restoranına davet ettim. İsmi lazım değil, İstanbul'un lüks otellerinden biri ve sonradan öğrendik ki bu otelin restoranı da en az kendisi kadar ünlü ve müstesnaymış meğer...


Akşam saat sekiz gibi dört kafadar buluştuk. Üniversite yıllarından beri çok yakın dostlarım olan Faik, Recai namıdiğer "Cingöz" , Cevat ve bendeniz Sami. Yine o yıllarda arkadaşların taktığı lakapla "çatlak" Sami... Rezervasyonu gündüzden yaptığım için hemen bizim için ayrılan masaya yerleştik. Enternasyonel mutfaktan ürünler sunan bu şık restoranda haydi bizler de ortama uyalım dedik ve rakı yerine bu sefer şarap içmeye karar verdik.


Önden gelen çeşit çeşit ve lezzetli mezeyle biraz açlığımızı bastırdıktan sonra nihayet hem sohbete hem de biraz çevremizle ilgilenmeye başlayabilirdik... İlk Recai'nin dikkatini çekmiş; bize de kafasıyla işaret ederek gösterdi. Yemek salonu neredeyse tamamen doluydu. Bunda yadırganacak bir şey yoktu. Ancak müşterilerin yarısından fazlasını otuzlu yaşlarında bulunan çiftler oluşturmaktaydı ve her masada karşılıklı oturan çiftlerin yanlarındaki boş sandalyelerde belli ki içinde hediye olan şık poşetler bulunmaktaydı.


İşin aslını masamıza bakan genç garsondan öğrendik. O gün 14.Şubat'tı. Tabii yaa... Konuşkan bir genç olan garsonumuz bize ilave bilgiler vermeyi de ihmal etmedi. Efendim, bu özel gün için çok özel bir kampanyaları varmış, bir internet sitesi üzerinden rezervasyon yaptıran çiftlere yemeklerde % 50 , içeceklerde % 20 özel indirim uyguluyorlarmış. Adını söylediği bir kredi kartı ile ödeme yapanlara tüm ürünlerde ilave bir % 5 indirim daha uygulanıyormuş. Bir de ayrıca bir kulüp sistemleri varmış. O kulübe üye olanlar senede üç kere aynı şartlarla burada yemek yiyebiliyorlarmış. Ancak rezervasyonu 14.Şubat gününe denk getirebilmek için aylaaar aylar öncesinden girişimde bulunmak lazımmış, çünkü o gün için talep çok oluyormuş...


Bombayı Cevat patlattı:


- Yahu ! dedi. Bizim gençliğimizde seyrettiğimiz filmlerde Clark Gable veya Gary Cooper "köşede güzel bir İtalyan lokantası" bilir, manitasını oraya götürürdü. Türk filmlerinde ise genelde yaşlı bir rum tarafından işletilen tahta masalı, salaş bir balıkçı olurdu. Biz de böye gördük, özel günlerde flörtlerimizi ,nişanlılarımızı, eşlerimizi hep böyle yerlere götürdük...


Dediklerinde doğruluk payı vardı... Şahsi gözlemim olarak yurtdışındaki örneklerinde gördüğüm kadarıyla bu tarz restoranlar, daha ziyade iş yemekleri için tercih edilen mekanlardır. Cevat'ın bu tespiti üzerine yaşını başını almış biz dört şaşkoloz, yemeği bırakıp diğer masaları izlemeye koyulduk. Önce müstehzi bakışlarla göz gezdirirken, daha sonra biraz utana sıkıla bakmaya başladım. Çiftlerde genel bir tedirginlik hali olduğu açık seçik görülüyordu. Erkeklerin pek de sık girmedikleri bu lüks ortamdan sıkıldıkları belliydi. Hanımlarda ise daha ziyade, çevrelerinde kendileriyle aynı amaçla, aynı kampanyayla gelmiş ve aynı şekilde yan sandalyelerinde hediye poşetleriyle oturan birçok çift bulunduğunu bilmekten kaynaklan bir rahatsızlık sezilmekteydi. Biz morukların aksine çiftler, diğer masalara bakmamaya ve kimseyle gözgöze gelmemeye özen gösteriyordu. Bu durum beni biraz üzdü açıkçası...


Özenerek gelinmiş bir akşam yemeğinin bir sıkıntı vesilesi olması gerçekten üzücü. Ama yeni nesillerde sıkça gözlemlediğim bir husus var ki değinmeden edemeyeceğim. Özellikle belli bir zümre, kendini diğerlerinden farklılaştırmaya çalıştıkça, bu sefer çok daha dar bir prototipin içine hapsoluyor. Bu gençlerimiz farklılaşma yolunda sadece gündelik trendlerin ve televizyondan ya da internetten izledikleri dünyanın kendilerine sunduğu fiks menü listesine başvurdukları için, o akşam o restoranda yaşanan gibi "özelin banalleşmesi " vakaları da sıkça yaşanıyor.


Benim şahsi kanaatim o ki, her genç adamın, sürekli gittiği, gittiği zaman ismiyle ve saygıyla karşılandığı, bu gibi özel günlerde partönerini götürebileceği bir adresinin olması lazım gelir. Bu mekanın illa çok lüks ya da pahalı olması gerekmez. Orayı özel yapan, o iki kişi için özel olmasıdır. Ki bu da yeterlidir...


Sevgili eşim, hayat arkadaşım İffet Hanım'ın vefatına kadar bizim de böyle özel adreslerimiz vardı. Şimdi oraların yolunu bile unuttuk...


Neyse... Efendim! Bu ilk yazımızda sözü fazla uzatmayalım... Tolga Bey'in geleneğine uyarak, size esenlikler dilemek suretiyle bu yazıyı noktalayalım. Gecenin devamında ne oldu diye merak edecek olursanız, söyleyelim. Dört ihtiyarın gecesi nasıl noktalanırsa, bizim ki de o şekilde noktalandı. Allah'tan ki o gece otelde kalacağım için, kimse beni eve kadar taşımak zorunda kalmadı.


Bir dahaki yazımızda görüşüne kadar, esen kalın efendim...


Sami Hoşgören
İstanbul - 17.02.2011